Jonge boeren haken massaal af

Eén op de twee Vlaamse boeren die stoppen, zijn jonger dan 55 jaar. Zelfs steeds meer boeren onder de 45 haken af. ‘Wie wil er nog werken voor minder dan zes euro per uur?’ zegt Ricci Focke van de vzw ‘Boeren op een Kruispunt’, die de stoppers bijstaat.

Vlaanderen telt nu minder dan 30.000 landbouwbedrijven. Daarvan worden er nog 20.000 voltijds uitgebaat. Jaarlijks stoppen zowat 1.400 bedrijven. En ook dit jaar deed iets meer dan 3 procent van de Vlaamse boeren de boeken dicht. De neergang is al decennia aan de gang. In dertig jaar tijd zijn twee boerderijen op de drie ermee gestopt.

Deze dramatische cijfers gaf Vlaams minister-president Kris Peeters, bevoegd voor Landbouw, deze week op vraag van CD&V-volksvertegenwoordiger Jos De Meyer.

Bovenop de gestage neergang komt nu een nieuw fenomeen: steeds vaker leggen boeren die nog ver verwijderd zijn van de pensioenleeftijd het bijltje erbij neer. Dat 65-plussers op rust gaan, is de logische gang van zaken. Dat een dertiger de stiel vaarwel zegt, is niet vanzelfsprekend, want elke boer zit opgescheept met zware leningen. Kris Peeters telt zelfs iets meer stoppers jonger dan 55 jaar dan afscheid nemende boeren tussen 55 jaar en de pensioengerechtigde leeftijd.

Een hongerloon

Dit wijst op een zware crisis. Bovendien zeggen maar 2.800 van de nog actieve boeren dat ze een opvolger klaarstomen. Bij de boeren onder de 50 jaar zakt dat naar amper 600 opvolgers. Met andere woorden: de jongere generatie haakt massaal af. ‘Wij horen dag in, dag uit verhalen van stoppers’, getuigt Ricci Focke van de vzw ‘Boeren op een Kruispunt’, die landbouwers in nood bijstaat. ‘De investeringen worden zwaarder, terwijl de bedrijfsinkomsten zakken tot gemiddeld onder de 30.000euro per jaar.

‘Let wel: dat is een gemiddelde. Wat wil zeggen dat de helft van de boeren daar onder zit. Een beetje boer werkt 5.000 uur per jaar. Dat betekent dat de helft van de boeren werkt voor minder dan zes euro per uur. De varkenshouders werken al jaren met verlies door de grondstoffencrisis, en vooral voor tuinders loopt de energiefactuur torenhoog op. Zo komt het dat zelfs relatief jonge boeren, die twintig jaar geleden met passie in de stiel stapten, er nu tegen hun zin maar noodgedwongen uitstappen, om in loondienst te gaan.’

Opgeslokt door de groten

Blijven er bij dit tempo over twintig jaar nog wel boeren over? ‘Zo’n vaart zal het niet lopen’, zegt François Huyghe van de studiedienst van de Boerenbond. ‘De omzet van onze landbouw blijft redelijk constant. Wat wijst op schaalvergroting: de bedrijven die stoppen, worden opgeslokt door grotere bedrijven die proberen hun inkomen op te vijzelen.’ Maar ook hij onderkent dat de landbouw in crisis verkeert. ‘2008 en 2009 waren ongezien slechte jaren. Dit jaar stijgt het gemiddelde inkomen weer met 30 procent, vooral in de akkerbouw maar zeker niet in de varkenshouderij. Maar zelfs dan halen we niet het niveau van de normale jaren 2003-2007.’

Ricci: ‘Zelfs schaalvergroting waarborgt geen inkomenszekerheid. Er bestaat geen zaligmakende strategie. Alleen leefbare afzetprijzen kunnen een oplossing brengen.’
(Het Nieuwsblad, fds)

CategorieënGeen categorie

Geef een reactie